باش بەت>>ئەدەبىيات
«كروران» دىن تارىغان نۇر
مەنبەسى:جۇڭگو ئۇيغۇرچە رادىيو تورى |تەھرىر:پولات ئاماننۇرى | يوللانغان ۋاقىت:2012-06-05 13:48:24

 

(سۆھبەت خاتىرىسى)

ئۆمەر مۇھەممەتئىمىن كروران، پولات ئاماننۇرى

 

ئىلاۋە: يېقىنقى يىللاردىن بۇيان، نەشرىياتچىلىق ئىشلىرىنىڭ زور دەرىجىدە تەرەققىي قىلىشىغا ئەگىشىپ، بىر قىسىم گېزىت، ژۇرناللىرىمىز دادىللىق بىلەن ئىزدىنىپ، سەھىپىلىرىنى تېخىمۇ موللاشتۇرۇپ، ئوقۇرمەنلەرنىڭ قىزغىن ئالقىشىغا ئېرىشتى. بۇ خىل ياخشى ۋەزىيەت رايونىمىز ئەدەبىيات-سەنئەت ئىشلىرىنىڭ گۈللىنىشىگە مۇناسىپ ھەسسە قوشتى. بايىنفولىن موڭغۇل ئاپتونوم ئوبلاستلىق ئەدەبىيات-سەنئەتچىلەر بىرلەشمىسى باشقۇرۇۋاتقان، «كروران» ئۇيغۇر تەھرىر بۆلۈمى تۈزۈپ نەشر قىلىۋاتقان «كروران» ژۇرنىلى يۇقارقى سۆزلىرىمىزنى دەلىلى بولالايدۇ. ژۇرنال (ئىلگىرىكى نامى «بوستان») نەشر قىلىنغاندىن باشلاپ ھازىرغىچە كۆپلىگەن نادىر ئەسەرلەرنى ئوقۇرمەنلەرگە تەقدىم قىلىپ، يەرلىك ژۇرناللارنىڭ ئالدى سانىلىپ كەلمەكتە. بۇ مۇناسىۋەت بىلەن مۇخبىرىمىز پولات ئاماننۇرىنىڭ «كروران» ژۇرنىلىنىڭ باش مۇھەررىرى ئۆمەر مۇھەممەتئىمىن كروران بىلەن ئۆتكۈزگەن سۆھبىتىنى ھوزۇرۇڭلارغا سۇندۇق (ئۇيغۇرچە چاستوتىمىزنىڭ «رادىيو ژۇرنىلى» پىروگراممىسىنىڭ 5-ئىيۇل سانىدا ئاڭلىتىلىدۇ، ۋاقىپ بولغايسىلەر).

 

پولات ئاماننۇرى: «كروران» ژۇرنىلى شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونىمىز تەۋەسىدە ئۇيغۇر تىلىدا نەشر قىلىنىۋاتقان ژۇرناللارنىڭ بىرى. ژۇرنالنىڭ كۈندىن-كۈنگە ياخشى چىقىرىلىشى ھەممىمىزنى خۇشال قىلماقتا. سىز «كروران» ژۇرنىلىنىڭ باش مۇھەررىرى بولۇش سۈپىتىڭىز بىلەن ژۇرنالنىڭ تەرەققىيات مۇساپىسىنى ئەسلەپ ئۆتەمسىز؟

ئۆمەر مۇھەممەتئىمىن كروران: «كروران» ژۇرنىلى ئاپتونوم رايونىمىز تەۋەسىدە ئۇيغۇر تىلىدا نەشر قىلىنىۋاتقان ژۇرناللار قاتارىدا، مۇشۇ يىللاردا تازا نەۋقىرانلىق دەۋرلىرىدە كېتىپ بارغان ژۇرنال. نېمىشقا دېگەندە، 1979-يىلى نەشر قىلىنغاندىن باشلاپ ھېسابلىغاندا، بۇ يىل 33 ياشقا كىردى، دېگەن گەپ. ژۇرنال دەسلەپتە ئۇيغۇر يېڭى يېزىقىدا «بوستان» دېگەن نام بىلەن يورۇقلۇققا چىققان. 1980-يىلىدىن باشلاپ، ھازىر ئىشلىتىۋاتقان يېزىقىمىزدا نەشر قىلىنىشقا باشلىدى. 1984-يىلى قەرەللىك ئەدەبىي ژۇرنالغا، 2001-يىلى ژۇرناللىنىڭ نامى «كروران» غا، ئەدەبىي ژۇرنالدىن ئۇنىۋېرسال ژۇرنالغا ئۆزگەرتىلدى. 1984-يىلىغىچە تەھرىر بۆلۈمىدە مۇقىم ئادەم يوق ئىدى، شۇ يىلدىن باشلاپ مەخسۇس مۇھەررىر ئىشلەيدىغان، قەرەللىك چىقىدىغان بولدى. مانا ھازىر تەھرىر بۆلۈمىدە ئۈچ ئادەم مۇقىم ئىشلەيدىغان، راسخوتلىرىغا ھۆكۈمەت تولۇق ئىگە بولىدىغان ياخشى بىر ھالەتتە نەشردىن چىقىۋاتىدۇ.

دېمەك، 33 يىلدىن بۇيان پارتىيە، ھۆكۈمەت ئورۇنلىرىنىڭ توغرا يېتەكچىلىكى، جەمئىيەتنىڭ كۈچلۈك قوللىشى، مۇھەررىرلەرنىڭ قۇربان بېرىش روھى ئارقىسىدا يىللارنىڭ ئۆتۈشى بىلەن بۇ ژۇرنال ئاپتونوم رايونىمىز بويىچە ئۇيغۇر يېزىقىدىكى ژۇرناللار ئىچىدە ئۆزىگە خاس يول تۇتۇپ، يۇقىرى دەرىجىلىك رەھبەرلەرنىڭ، شۇنداقلا ئوقۇرمەنلەرنىڭ ياخشى باھاسىغا ئېرىشتى. سۈپەت جەھەتتىن ئۆز تارىخىدىكى ئەڭ يارقىن سەھىلىپەرنى نامايەن قىلىپ، قېرىنداش ژۇرناللار ئارىسىدا ئۆزىنىڭ تېگىشلىك نوپۇزىنى تىكلىدى. بولۇپمۇ 1995-يىلىدىن كېيىن ژۇرنالدا ئېلان قىلىنغان كۆپلىگەن ئەسەرلەر مەركىزى خەلق رادىيو ئىستانسىسى، شىنجاڭ خەلق رادىيو ئىستانسىسى، ئىلى خەلق رادىيو ئىستانسىسى، بايىنفولىن ئوبلاستلىق رادىيو ئىستانسىسى، «تارىم»، «ئاسىيا كىندىكى»، «ئىشچىلار ۋاقىت گېزىتى»، «تەڭرىتاغ» قاتارلىق مەتبۇئاتلار تەرىپىدىن تەكرار ئاڭلىتىلدى ۋە كۆچۈرۈپ بېسىلدى. يېقىنقى يىللاردا بولسا، بىر قىسىم ئەسەرلەر ھەتتا قازاقىستاندا چىقىدىغان «بۈگۈنكى ئاسىيا» گېزىتىدە كۆچۈرۈپ بېسىلدى. «كروران» ژۇرنىلىنىڭ بۇنداق ئۇتۇقلارغا ئېرىشىشىگە ئۇنىڭ سەھىپىلىرىنىڭ بارغانسېرى رەڭدارلاشقانلىقى، پىشقان، يېتىلىۋاتقان يازغۇچى، ھەۋەسكارلارنى ئۆز ئەتراپىغا ئۇيۇشتۇرالىغانلىقى ھەم نادىر ئەسەرلەرنى ئېلان قىلىشتا دادىل بولۇپ، سۈپەتنى ئالدىنقى ئورۇنغا قويغانلىقى سەۋەب بولدى.

ژۇرنال نەشر قىلىنغان دەسلەپكى يىللاردا ئوبلاستىمىزنىڭ ئەدەبىي ئىجادىيەت قوشۇنى ناھايىتى ئاجىز ئىدى، قەلىمى پىشقا ئاپتورلار ساناقلىقلا ئىدى. بۈگۈنكى كۈندە ژۇرنالنى سەھنە قىلىپ يېتىشكەن ئاپتورلار ئاپتونوم رايونىمىز تەۋەسىدە ئەدەبىي تەنقىدچىلەر ماختىنىپ تۇرۇپ ئېغىزغا ئالغۇدەك يىرىك رومانلارنىڭ ۋە ھېكايە، شېئىرلار توپلاملىرىنىڭ ئىگىسى بولۇپ قالدى. ژۇرنال نەشر قىلىنغان دەسلەپكى يىللاردا شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونلۇق يازغۇچىلار جەمئىيىتىنىڭ ئارانلا ئىككى ئەزاسى بار ئىدى، ھازىر تەرەققىي قىلىپ 40 تىن ئېشىپ كەتتى. بايىنغولىن ئوبلاستلىق يازغۇچىلار جەمئىيىتىنىڭ ئۇيغۇر ئەزالىرى 100 دىن ئېشىپ كەتتى. «كروران» ژۇرنىلى تەھرىر بۆلۈمى ھەر خىل پائالىيەتلەرنى ئاكتىپ تەشكىللەپ، مۇھاكىمە يىغىنلىرىنى مۇۋەپپىقىيەتلىك ئۇيۇشتۇرۇپ، جەمئىيەتتە ئەدەبىياتنىڭ، ئەدەبىياتچىلارنىڭ ئورنىنى تىكلەش ۋە يۇقىرى كۆتۈرۈش جەھەتتە زور تىرىشچانلىق كۆرسەتتى. 1985-يىلى لوپنوردا تۇنجى قېتىملىق ئەدەبىي ئىجادىيەت مۇھاكىمە يىغىنىنى ئۆتكۈزگەندىن كېيىن، 1991-يىلى 3-نۆۋەتلىك «شىنجاڭ خانتەڭرى ئەدەبىيات مۇكاپاتى» تارقىتىش ئىلمىي مۇھاكىمە يىغىنىنى غەلىبىلىك ئۆتكۈزدى. 1994-يىلى ژۇرنال نەشر قىلىنغانلىقىنىڭ 15 يىللىقى، 2000-يىلى ژۇرنال نەشر قىلىنغانلىقىنىڭ 20 يىللىقى داغدۇغىلىق خاتىرىلەندى. 2003-يىلى لوپنوردا يېزا تېمىسىدىكى ئەسەرلەر مۇھاكىمە يىغىنى ئۇيۇشتۇرۇلدى. 1998-يىلى شائىر ئابلىز ھەسەن ئىجادىيىتى مۇھاكىمە يىغىنى، 2001-يىلى پەخرىدىن مۇسا رومان ئىجادىيىتى مۇھاكىمە يىغىنى، 2004-يىلى چاققىلىق ناھىيەسىدە سۇلايمان ئابدۇرېھىم رومان ئىجادىيىتى مۇھاكىمە يىغىنى ئېچىلدى. 2006-يىلى «كروران» ژۇرنىلىنىڭ 100 سان نەشر قىلىنغانلىقى داغدۇغىلىق تەبرىكلەندى. بۇ پائالىيەتلەرنىڭ ھەممىسىگە ئاپتونوم رايونىمىز تەۋەسىدىكى داڭلىق ئەدىب، ئالىملار، شۇنداقلا ژۇرنال، نەشرىيات ئورۇنلىرىنىڭ مەسئۇللىرى قاتنىشىپ، مەخسۇس لېكسىيە سۆزلەپ، مۇھاكىمە يىغىنىمىزنىڭ ئەھمىيىتىنى تېخىمۇ ئاشۇردى. 2004-يىلى ئوبلاستىمىز قۇرۇلغانلىقىنىڭ 50 يىللىقى مۇناسىۋىتى بىلەن شىنجاڭ ياشلار-ئۆسمۈرلەر نەشرىياتى تەرىپىدىن تەھرىر بۆلۈمىمىز نەشرگە تەييارلىغان «سېھىرلىك كروران» ناملىق چوڭ ھەجىملىك كىتاب نەشر قىلىنىپ تارقىتىلىپ، ئاپتونوم رايونىمىز تەۋەسىدە بەلگىلىك تەسىر قوزغىدى.

 

ئالدىنقىسى
كېيىنكىسى
مۇناسىۋەتلىك خەۋەرلەر
يەنە قىزىق نۇقتا
يەنە ئاۋات سۈرەتلىك خەۋەرلەر
يەنە تەنتەربىيە
يەنە پەن-تېخنىكا
يەنە غەلىتە ئىشلار
يەنە كوچا پاراڭلىرى
يەنە ساغلاملىق