Junggo uyghurche radiyo tori
Betni saqliwéling Bash bet qiliwéling
Tenterbiye  Ma’arip   Medeniyet   Pen-téxnika   Iqtisad   Xewer Merkizi
Tordiki Radiyo  Ghelite ishlar   Kocha parangiliri   Edebiyat   Qanun tori   Süret ambiri
Mexsius Sehipe  Widiyo   Filimler   Tarixtiki Bügün   Gülistan   Matériyal
  Bash bet>>Matériyal>>Xelq’ara shexsler         
 
Shikispér aqsöngekler turmushigha hewes qilattiken
Tehrir:Gülriz süret     Menbesi:Junggo uyghurche radiyo tori     Yollan’ghan waqit: 2013-09-23

shikspér ilmi- gherbtiki échilmas sirdur. Bu ulugh dramatorg gherbte tewrenmes yüksek orungha ige bolup, tesir küchining zorliqi hemmeylenge ayan. Lékin u hayat waqtida héchqandaq qol-yazma, xet-chek, xatire qaldurmighan, hetta shu dewrdiki kishilermu bu heqte héchqandaq éniq melumatmu qaldurmighan. Kishiler uning heqiqiy salahitini ezeldin bilip baqmighan, hettaki "shikspér" dégen isimning rast yaki yalghanliqi toghrisida héchqandaq ispatlapmu yoq. U xilwet bir kenttin kelgen bolup, aliy mektepte oqup baqmighan, alahide bolghan aile arqa körünüshimu yoq. Lékin nahayiti qisqa waqit ichide kishiler menggü ésidin chiqarmighudek dangliq dramatorg bolup, gherbte eng közge körüngen wekillik eserlerni yaratqan. Uning kichik ismi wélyam bolup, arzu-arman, irade dégen menilerni bildüridu.

kichikidinla aqsöngekler turmushigha hewes qilidiken

nechche esir ilgiri bastiér qolda ishlengen ghaz péyi qelemde, engiliyining merkizi stetford shehirining tizimlash xatiriside:"jon shikspérning oghli 1564-yili4-ayning26-künidin bashlap xristian dinigha choqunghan" dep yazghan. Bu bala kéyin"wélyam shikspér" dep atalghan. Wélyamning kichik waqtida aile sharaiti yaxshi bolup, dadisi jon xurum sodigiri, qoshumche qoy yungi sodisi qilidiken. Eyni chaghda yerliktiki xelqlerning étirap qilishigha érishken bazar bashliqi bolghan. U bir ömür imza qoyghanda peqet belgila qoyidiken, ayalimu hem shundaq qilidiken. Ular chong oghli shikispérgha barliq ümidini baghlighan bolup, shu chaghda latin tili medeniyet we terbiylinishke simowol qilinghan hemde yuqiri tebiqe jemiyitige kiridighan yol bolghachqa, oghlini yette yash waqtidila "padishahlar mektipi" de latin tili ögetgen. Mektepte oqutquchi oqughuchilirigha latin tilida darama oynitidiken, shunglashqa shikispérning kichikidinla oyun qoyun pursiti jiq bolghan. Tiyatir ömikide daim nesihet xarektérlik eneniwi darammilarni qoyidiken. Bezide artislar téxi abstrakt "insanlar", "yashliq" yaki "rezillik" xarektérlik rollarni oynaydiken. Bundaq simowolluq rollar shikispérning kelgüsidiki drammisida ülgilik rol oynighan. Eneniwi bayramlarda er-ayal, chong-kichik hemmeylen ormanliqqa bérip kéchiche tebriklishidiken. Bu xil adet engiliyening el ichige chongqur singgen bolup, aliyjanabliq bilen güzellik birliship ketken. Mana bularni shikspérning tesewwur qabiliyitige chongqur tesir qilip, u rol alghan drammilarda nurghun untulmas izlarni qaldurghan déyishke bolidu.

shikispér11yéshida "xanish élzabid birinchi" engiliyining merkizi qismini daim aylinip yüridiken. Bundaq katta bolghan kishini hayajanlanduridighan körünüsh uni bir ömür padishahliq turmushining jelp qilish küchige meptun qilghan. Shunglashqa shikishpér padishahliq, aqsöngeklik, mötiwerler turmushini tesewwur qilip rol oynaydiken, hemishe alahide hoqoqning shérin xiyallirigha gherq bolup kétidiken.
u emdila 13 yashqa kirgen yili ailisi namratliship ketken. Shuningdin kéyin yoqatqan bayliqini qayturuwélishtek küchlük arzusini öz drammilirida eks ettürgen. Shikspér gerche oksford, kambrijddek dangliq unwérsitétlarda oqumighan bolsimu, ailiside yüz bergen qiyinchiliqlar uni qaytidin hayatliqqa érishtürgen. Kichikidinla dadisigha yardemliship soda qilghachqa, peley yasash, qoy yungi sétish qatarliq körünüshler u rol oynighan drammilarda pat-pat körülidighan bolghan. Xuddi romio julittaning peliyi bolushni arzu qilidighan muhebbetni bundaq küchlük derijide izhar qilidighan körünüshler körürmenlerni chongqur tesirlendürgendek.

ailisini güllendürüsh arzusini emelge ashurghan

shikspér20 yash chaghlirida yurtidin ayrilip londongha bérip, deslepki nechche yilda tiyatirxana ishiki aldida körürmenlerning étini qarap bergen, kéyin ömekke qobul qilinip yügür yétim ishlirini qilghan, yandash rol oynighan, sözlerni eskertip turghuchi bolghan, ishqilip ushshaq xizmetlerning hemmisini qilip baqqan. Eyni chaghdiki london bolsa yashlar toplashqan bazar idi. Tawarlashqan oyun qoyush meydanida ömekni saqlap qélish üchün nurghun körürmenlerni jelp qilish kérek, oyun tizimlikini toxtimastin yéngilap turush kérek. U del mushundaq peytte shiddet bilen pursetni tutuwalghan. Shikspérning ijadiyiti del waqtida ornini tépip rolini jari qilduralighan.

eyni chaghda engiliyide ammining alqishigha érishken dramatorg melriyning"témur" namliq dramma esiri engiliyeliklerni zilzilge keltürgen. Shikspér melriyning özi bilen yurtdash ikenlikini hemde atisining mötiwer emes belki nahayiti addi qol-hünerwen ikenlikini bilgendin kéyin ishenchisi téximu ashqan. Éniqki melriyning tesiridin hayatida zor özgirishlerni hasil qilip, artisliqtin sirt yene dramma yézishni sinap béqishni, yeni melriydek engiliye épik eserlirini yaritishni qarar qilghan.

shikispér yaratqan "hénri altinchi" londonda qoyulghanda, körürmenler zalgha patmay qalghan, oyun qoyush nahayiti utuqluq bolghan. Shuningdin bashlap dramma yézish bilen hayatliq kechürgen. Anglashlargha qarighanda, uning ijadiyiti addi we lirik , birer jümlinimu özgertish hajetsiz bolup, kishilerge rahet tuyghusini hés qilduridiken. Shuningdin bashlap shikspérning kirimimu kündin-künge éship tiyatirxanining paychékigha aylanghan. 1599-yili londonda eng heshemetlik tiyatirxana "yer shari tiyatirxanisi" qurulghan bolup, shikspérmu meblegh sélip, tiyatirxanining ondin bir hessidarliq hoqoqigha ige bolghan. U yurtida mehsulatlarni sétiwélip, dadisi üchün yéza törisi imtiyazini iltimas qilip, jemetini güllendürüsh arzusigha yetken.


Kéyinkisi
 Munasiwetlik xewerler
 
 Qiziq nuqta
 
Awat süretlik xewerler
Anglashni qoldin bermeng!
Pen téxnika
Gheyriy yéshil énirgiye menbesi 2
Iqtisad
Amérika 3 milyard dollirini birak qilishi mumkin
Tenterbiye
Topchi bélfudi xelqara milandin ayrilishi mumkin
Ghelite Ishlar 
 
Kocha Parangliri 
 
Edebiy Eserler 
 • Engliye ayal shahining toy torti kimartuq qilip sét...
 • Liwiyediki aliy mektep imtihanidin birmu adem ötelmidi
 • Dubeyde tunji qétim adem bomba bilen tehdit sélish...
 • Xizmet ünümini östüreleydighan yumshaq détallar
 • Alma shirkiti nöwette iqtisasliqlar kirzisige duch ...
 • "jobis"ning rolini alghuchi liyen
 • Lumia520 hindistandiki eng bazarliq WP yanfoni bolup...
 • Gugél közeyniki keltürüp chiqarghan ijtimaiy ens...
 
 • Yanfon yoruqida qilinghan opiratsiye
 • Jiger qétishishning aldini alidighan addiy rétsiplar
 • Burnini köp qétim opiratsiye qildurghan adem
 • Arishanggha xalighanche chüshkili bolmaydu
 • Dunyadiki yoqalghan 10 chong medeniyet
 • Suyuq sopunning saghlamliqqa bolghan tesiri
 • Bowaqlarning chéchini yazda chüshürmeng
 • Qosh kézek tughush nisbiti yuqiri ayal
 
 • Ata - anilarning yürek sözini anglang
 • Muweppeqiyet qazanghuchilarning aditi
 • Sazan béliqning ejdiha ötkilidin ötüshi
 • Xarward oniwérstiti témgha yézilghan xetler
 • Teshekkür
 • Hékmetlik hékaye
 • Waqit bilen muhebbetning hékayisi
 • Gül qizchaq
Istansimiz Chastotimiz Torimiz FM MW SW Méhnetkeshler Töhpikarlar Neshr Hoquqi Elan mulazimiti
Muhim dölet apparatliri (Xenzuche): Muhim axbarat torliri(Xenzuche):      Uyghurche axbarat torliri:     
Junggo xelq qurultiyi | Junggo hökümet tori | Junggo xelq siyasiy meslihet kéngishi | Aliy xelq sot mehkimisi | Aliy xelq teptish mehkimisi | Dölet ishliri mehkimisi axbarat ishxanisi | Döletlik radiyo-kino-téléwiziye bash idarisi
     
Alaqilishish adrési: béyjing shehiri shichéng rayoni fushingmén tashqi kochisi 2-qoru
Pochta nomuri: 100866 Téléfon:010-86097477 Faks:010-68045504 Élxet:uy@cnr.cn
网上传播视听节目许可证号 0102002 中央人民广播电台版权所有(C) 京ICP备05065762号